Vitaliteitsweek: Eigen-Wijsheid
02-12-2016
Breek je vrij!
18-06-2016
Opa
16-02-2016
Lynn in Zuid-Amerika
14-01-2016
De beste wensen
31-12-2015
In gesprek met vriendinnen
09-11-2015
Een willekeurige overnachting in Duitsland.
10-08-2015
Hectiek
10-06-2015
Dualiteit
08-06-2015
Fiene
20-04-2015
Het voordeel van de noodrem
29-03-2015
In gedachten..
26-02-2015
Winter
30-01-2015
Voorlichting die de oncoloog zijn patient zou moeten geven..
16-12-2014
Dubbel Geluk
27-11-2014
Alle columns

De goede dood

Datum: 17-03-2012

 Ik ben er nooit eerder geweest, in het Tuschinski- theater aan de Regulierbreestraat in Amsterdam. De imposante entree, het rode pluche, de uitgestrekte gangen: wat een belevenis om hier een kijkje te nemen. De sfeer ademt eeuwenoude stijl uit en daar ben ik super gevoelig voor. Bij navraag echter is het filmpaleis nog geen eeuw oud. Het dateert uit 1919. Best wel een tijdje geleden maar toch; Er zijn Amsterdamse historische panden te over die veel ouder zijn.

De opdrachtgever van dit indrukwekkende gebouw blijkt de legendarische Abram Icek Tuschinski (1886-1942) te zijn, een Poolse jood die in Nederland kwam op zijn vlucht voor de ‘pogroms' (Russische uitdrukking voor gruwelijke jodenvervolging). Zijn carrière begon in Rotterdam, met de exploitatie van vier bioscopen en een hotel voor migranten op doortocht naar Amerika. In 1917 verhuisde Tuschinski naar Amsterdam ter verwezenlijking van zijn droom: een filmpaleis. Als locatie koos hij de zogeheten Duvelshoek, een lugubere krottenwijk in de binnenstad. Hij kocht de wijk en liet hem slopen. Hijman Louis de Jong maakte een ontwerp voor het filmpaleis. Maar De Jong zou zijn onderneming niet voltooien: zijn samenwerking met Tuschinski, die de 'Napoleon van de Duvelshoek' werd genoemd, liep finaal op de klippen. Tuschinski modelleerde het gebouw geheel naar eigen smaak en trok decorateurs aan die ieder een eigen stempel op het gebouw drukten. Het resultaat ís een verzameling aan stijlen: Amsterdamse school, Jugendstil, art nouveau en art deco. Toenmalige architecten spraken neerbuigend over 'pruimentaartarchitectuur' en 'wuft filmpaleis'. Ik kan niet anders zeggen dat ik het heel mooi en bijzonder vind en me a la minute een eind terug waan in de tijd. En geïnteresseerd als ik ben in oude portretten valt mijn blik op de plaquette ter nagedachtenis van wijlen Tsuschinski. Hij heeft als man van Joodse afkomst de oorlog niet overleefd en ik ril bij de gedachte. Hij zal net als velen geen zachtzinnige dood gestorven zijn. En deze gedachte brengt me direct tot de film die we vanavond gaan zien. De film met de titel: De goede dood.

Rob en ik zijn al heel wat keren getuige geweest van een minder goede dood. Nare en pijnlijke stervensprocessen: voor de stervende én voor de dierbare achterblijvers. Dit bracht ons er destijds toe ons te verdiepen in wat te doen als je kiest voor vrijwillige euthanasie. Een goede dood sterven als het onze tijd is lijkt ons beiden een groot goed. Sinds enkele jaren zijn we daarom aangesloten bij de NVVE (Nederlandse Vereniging Vrijwillige Euthanasie). We bestelden informatie en formulieren en lazen alles kritisch door. We nodigden de kinderen uit en bespraken wat ons bezighield. Geen leuk onderwerp maar ik kan niet anders zeggen dan dat het een dierbare avond werd. We vulden de formulieren in, ondertekenden ze, de kinderen ondertekenden een bijlage dat ze op de hoogte zijn van onze wens en we deden wat we moesten doen om er enigszins zeker van te zijn dat wij ooit in een verre toekomst een waardige dood mogen sterven. En ik moet eerlijk zeggen dat mij dat persoonlijk veel rust geeft.

Via de NVVE werden we getipt om de film: ‘de goede dood' te gaan zien. De dichtstbijzijnde vertoning is in dit schitterende theater dus opgetogen geven we onze kaartjes af, schrijden over pluche, hebben ogen te kort voor alle details van het filmpaleis en zoeken uiteindelijk ons stoelnummer in de zaal. Het licht dooft en de volgende anderhalf uur geven we ons over aan de Nederlandse film: De goede dood, waarin Wilbert Gieske, Huub Stapel, Wil van Kralingen, Peter Tuinman, Hans Thissen en Saskia Bonarius fantastische rollen vertolken in een zeer goed verhaal uit het leven.

‘Tsuschinski' en ‘de goede dood'? Regelrechte aanraders!

‘Ik heb niks te maken met de dood. De dood is van jullie. Het sterven is van mij.' Zegt de ongeneeslijk zieke Bernhard. Hij heeft besloten om morgenochtend om 9 uur te sterven.
Zíj zullen straks met zijn dood moeten omgaan. Hij heeft enkel het sterven om over na te denken. En om over te beslissen. Bernhard kiest ervoor dat op zíjn moment te doen. Niet overvallen te worden door de dood, stikkend ten onder te gaan - zijn grootste angst - maar rustig, voorbereid, in een vredige slaap heen te gaan.
In de film De goede dood begeven we ons in de woonkamer van Bernhard waar zijn familie en een enkele vriend bij elkaar gekomen zijn op de avond voor zijn dood. Om negen uur de volgende ochtend gaat hij sterven. Ieder denkt er het zijne van en gaat er op zijn eigen karakteristieke manier mee om. Terwijl buiten de wind om het huis raast, stormt het binnen van de emoties.
Er wordt gelachen, gedronken, ja zelfs gezongen, maar er wordt ook geworsteld en gehuild, gescholden en geschreeuwd, die laatste avond van Bernhards leven. En je kijkt naar hem en denkt ‘Hij ziet er zo kalm uit. Het gaat toch best, waarom niet nog even?' Maar je gaat inzien dat zijn rust hem zit in het feit dat hij honderd procent achter zijn keuze staat. Hij is er klaar mee, klaar met zijn ziekte en klaar om te sterven. Het is goed zo. Een goede dood.

Met een springlevende groet van Manon.




- Reageer op deze column

Linda  schreef op 21-03-2012
Ook mijn opa heeft destijds (toen de kanker voor de tweede keer genadeloos terugkwam), besloten om zelf te kiezen wanneer het tijd was. De laatste keer op bezoek bij hem was emotioneel, wetende dat hij de volgende dag zou sterven. Maar wat gunde ik hem die dood. Die mooie zachte, verlossende dood, waarbij al zijn kinderen aanwezig waren. En zoals ik toen al tegen hem zei; \'tot ziens opa, doe ze de groeten daar\'


Nanda  schreef op 20-03-2012
Dank je Manon. Het heeft tijd nodig en omdat tijd nooit ingehaald kan worden leef ik echt heel erg in het NU..
Ik blijf je volgen, leer erg veel van alle informatie.
Namaste,
Nanda



Manon  schreef op 18-03-2012
Beste Nanda, gecondoleerd met het verlies van je moeder. Ik word stil van je \'mooie\' reactie.
Ik wens je veel warmte en kracht om dit verlies een plek te geven. Ik ken je niet persoonlijk maar voor jou een warme knuffel... met een lieve groet van Manon.



Nanda  schreef op 17-03-2012
Op 4 maart jl. heeft mijn moeder het moedige besluit genomen om te sterven. Het was heftig, mooi, bijzonder. Mijn lieve moeder wilde niet nog zieker worden. Als je haar zo in bed zag, kon je gewoon niet geloven hoe ziek ze werkelijk was.
In het bijzijn van allen die haar zo lief waren is ze zachtjes ingeslapen.Ik heb de arts persoonlijk bedankt voor zijn moedige daad, hij is dan arts, maar bovenal een mens.
Ik sta persoonlijk helemaal achter de beslissing van mijn moeder, wat een krachtmens was ze toch....
In het Licht is een prachtig mens geboren.



Reacties verbergen